Trong một bài báo được công bố trên tạp chí “Cognitive Therapy and Research” cho rằng, trong hầu hết các trường hợp, liệu pháp trò chuyện sẽ hiệu quả hơn so với sử dụng thuốc khi trị liệu trầm cảm.
Kết luận này dựa trên dữ liệu trong 50 năm và lý thuyết so sánh hiệu quả của các phương thức trị liệu trò chuyện truyền thống, chẳng hạn như liệu pháp hành vi nhận thức (CBT) và thuốc chống trầm cảm như Prozac, Zoloft, các chất ức chế tái hấp thu serotonin có chọn lọc (SSRI) và chất ức chế monoamine oxidase (MAOIs).
Các tác giả, dẫn đầu bởi Steven Hollon của Đại học Vanderbilt, đã chỉ ra một loạt các nghiên cứu cho thấy những người nói chuyện về cơn trầm cảm với chuyên gia sức khỏe tâm thần có nhiều khả năng sẽ (1) giảm thời gian của các giai đoạn trầm cảm và (2) giải quyết được nguyên nhân gốc rễ của trầm cảm, làm cho việc tái phát ít phổ biến hơn. Theo ước tính của họ, những bệnh nhân được điều trị bằng liệu pháp trò chuyện sẽ giảm khả năng tái phát hơn so với chỉ dùng thuốc chống trầm cảm.

Các nhà nghiên cứu cho biết: “Trầm cảm là bệnh phổ biến nhất trong số các rối loạn tâm thần và là nguyên nhân thứ hai gây ra những gánh nặng trên toàn thế giới. Liệu pháp nhận thức là phương pháp được thử nghiệm rộng rãi nhất trong số các biện pháp can thiệp tâm lý xã hội và đã được chứng minh là có hiệu quả và lâu dài hơn so với các loại thuốc chống trầm cảm.”
Tại sao trị liệu có thể hiệu quả hơn thuốc?
Kết luận trên nói lên sức mạnh của liệu pháp trò chuyện, đồng thời đặt câu hỏi về hiệu quả của thuốc chống trầm cảm. Trên thực tế, thuốc chống trầm cảm trong một số trường hợp nhất định có thể có tác dụng “gây tê” hoặc có những tác dụng phụ. Sau đây là bản tóm tắt các lý luận cho vấn đề này:

Trầm cảm là một phản ứng “tiến hóa” để giúp con người tìm ra giải pháp cho các vấn đề xã hội phức tạp.

Nhiều tác giả coi trầm cảm là một hiện tượng thích ứng – một hiện tượng cho phép chúng ta “an toàn” bằng cách suy ngẫm về các vấn đề xã hội phức tạp cho đến khi tìm ra giải pháp. Ví dụ, bằng chứng cho thấy con người có nhiều khả năng phân tích nhân – quả và suy nghĩ sâu sắc hơn khi họ bị trầm cảm. Các nghiên cứu cho thấy các triệu chứng gần với trầm cảm như chán nản và mất hứng thú đóng vai trò là cách cơ thể chuyển hướng năng lượng đến não để giải quyết các vấn đề quan trọng. Theo các tác giả này, “Trong chứng u sầu (melancholia), năng lượng chảy đến vỏ não và giúp nó chống lại sự phân tâm, có lẽ là để giữ cho cá nhân tập trung vào vấn đề đang xử lý (suy ngẫm lại) cho đến khi họ tìm ra giải pháp.”

Thuốc chống trầm cảm gây mê và giảm các ảnh hưởng về thể chất và cảm xúc của bệnh trầm cảm.

Thuốc điều trị trầm cảm có thể giúp điều trị các triệu chứng của bệnh trầm cảm, nhưng ta phải trả giá bằng cách không thể xác định các vấn đề gây ra chứng trầm cảm ngay từ đầu. Các tác giả sử dụng một thí nghiệm sinh học cổ điển để đưa ra quan điểm của này. Trong đó, một nhóm các nhà khoa học đã kiểm tra hành vi lẩn tránh của mực để đối phó với cuộc tấn công của một trong những kẻ săn mồi tự nhiên của chúng, cá vược. Họ cho biết, “Cá vược ăn mực và mực cố gắng tránh bị ăn. Mỗi loài trải qua một loạt các thao tác phức tạp khi chúng chạm trán với nhau. Liên quan đến định hướng và tiếp cận đối với loài cá vược, đỉnh điểm là tấn công; và đối với loài mực, đó là phòng vệ bằng màu sắc và các thao tác né tránh (bao gồm cả phun mực). Sự sống sót của mực phụ thuộc vào thời gian nó bắt đầu hành động lẩn tránh sau khi cá vược xuất hiện.” Để nghiên cứu ảnh hưởng của đau đớn về thể chất đối với khả năng vượt trội của cá vược so với mực, các nhà nghiên cứu đã cắt cụt các xúc tua của mực trong một môi trường thử nghiệm, khiến chúng dễ bị săn mồi hơn. Điểm mấu chốt là: họ thực hiện cắt cụt cả gây mê và không gây mê. Họ phát hiện ra rằng những con mực được phẫu thuật mà không gây mê bắt đầu hành động lẩn tránh sớm hơn và ít có khả năng bị cá vược ăn thịt hơn. Áp dụng logic này cho con người, đặc tính gây mê của thuốc chống trầm cảm có thể giúp cải thiện nỗi đau tinh thần do trầm cảm gây ra, nhưng nó không giải quyết được “mối đe dọa” tiềm ẩn mà bệnh trầm cảm đang bộc lộ.

Liệu pháp trò chuyện đưa ta đến giải pháp nhanh hơn.

Mặt khác, liệu pháp trò chuyện là một cách để giảm thời gian của giai đoạn trầm cảm bằng cách cung cấp một phương pháp mà qua đó mọi người có thể giải quyết tận gốc các vấn đề gây ra chứng trầm cảm của họ. Các phương pháp trị liệu như liệu pháp nhận thức hành vi (CBT) đã được chứng minh là có thể tăng tốc thời gian phục hồi và bảo vệ mọi người không bị tái phát. Mặc dù CBT có thể không làm giảm sự đau đớn của bệnh trầm cảm, nhưng nó là một phương pháp điều trị thực sự cho bệnh trầm cảm.
Cho dù bạn có đồng ý với các lý luận trên hay không, chúng ta cũng có thể rút ra nhiều bài học. Thực tế, không nên coi thuốc là phương pháp ưu việt khi chữa các rối loạn tâm lý. Nếu đúng như vậy, tỷ lệ mắc các bệnh tâm lý gần như sẽ không cao đến vậy, đặc biệt là ở các quốc gia nơi thuốc kê đơn được bán rộng rãi. Thứ hai, có thể tái khẳng định liệu pháp trò chuyện là tuyến phòng thủ đầu tiên trong điều trị chứng trầm cảm không loạn thần. Các tác giả kết luận: “Cũng giống như cơn đau đóng vai trò báo hiệu cho những con mực đã bắt đầu lẩn tránh sớm hơn, chúng tôi nghĩ rằng trầm cảm báo hiệu cho cá nhân rằng có những vấn đề cần giải quyết và việc tập trung chú ý vào những vấn đề đó (suy ngẫm) là bước đầu tiên để tìm ra giải pháp. “
Hãy liên hệ với số hotline 0977.729.396 của Viện ngay hôm nay để được tư vấn tận tình.

Hình ảnh một số bác sĩ tâm thần và chuyên gia tâm lý được đào tạo bài bản và giàu kinh nghiệm của Viện Tâm Lý Việt – Pháp: