COVID-SHAME: LÀM THẾ NÀO ĐỂ ĐỐI PHÓ VỚI CẢM GIÁC HỔ THẸN DO NHIỄM VIRUS?

Cứ bốn người Mỹ thì có một người mang cảm giác hổ thẹn (Covid-shame) do nhiễm virus, dựa trên nghiên cứu của Đại học Quốc gia Johns Hopkins.
Không chỉ là những suy nghĩ hổ thẹn từ chính người nhiễm, một số cá nhân trong cộng đồng cũng có thể đang vô tình Covid-shaming người khác: có những hành động, lời nói chê bai, miệt thị liên quan đến tình trạng hoặc lý do nhiễm bệnh của người khác.

Tại sao mọi người lại có Covid-shame?

Báo cáo của Johns Hopkins cho thấy có tới 42% dân số đồng ý với tuyên bố "Những người nhiễm Covid-19 đã cư xử vô trách nhiệm."
Cuộc khảo sát cho rằng sự kỳ thị đối với Covid-19 thường ngăn cản mọi người tìm kiếm sự chăm sóc y tế cho đến khi các triệu chứng trở nên trầm trọng, khiến mọi người do dự về việc thông báo cho người khác tình trạng bị nhiễm.
Nỗi hổ thẹn do Covid-19 (Covid-Shame) có thể được biểu hiện qua các nhận xét:

- Tôi sẽ rất hổ thẹn nếu một thành viên trong gia đình tôi bị nhiễm Covid-19
- Những người có Covid-19 đã cư xử vô trách nhiệm
- Những người bị nhiễm Covid-19 nên cảm thấy hổ thẹn

Những kiểu suy nghĩ và hành động này có thể dẫn đến hành vi thậm chí còn nguy hiểm hơn. Nếu các cá nhân cảm thấy quá hổ thẹn khi thông báo họ có thể nhiễm Covid-19, vi-rút sẽ tiếp tục lây lan.
Một đồng nghiệp có thể không nói với mọi người về nơi họ đến có khả năng bị phơi nhiễm do không muốn bị chỉ trích. Bạn bè hoặc người thân sau khi gặp nhau bắt đầu có các triệu chứng Covid-19 nhưng không dám nói vì sợ sẽ ảnh hưởng đến mọi người.

Vì sao không nên Covid-shaming người khác?

Thực tế, có nhiều trường hợp không thể tránh khỏi nguy cơ phơi nhiễm Covid-19, ngay cả khi mọi người đang cố gắng hết sức có thể.
Một số người là công nhân hoặc nhân viên dịch vụ thiết yếu, những người khác có thể không có công việc cho phép làm từ xa và nhiều người không đủ điều kiện cho việc giãn cách trong nhà.
Phán xét về cách một người nào đó bị dương tính có thể thúc đẩy cảm giác hổ thẹn nơi họ, và nó không có ích gì cho tất cả mọi người.

Cần làm gì nếu bạn có Covid-Shame?


1. Chúng ta cần nhận ra cảm xúc không phải lúc nào cũng đúng với sự thật.

“Cảm xúc là cách chúng ta giao tiếp với chính mình,” Jeffrey Cohen, PGS.TS. Tâm lý học tại Đại học Columbia.
“Cảm giác tội lỗi, hổ thẹn có thể báo hiệu rằng chúng ta cần phải sửa chữa hoặc thay đổi hành động của mình sau khi chúng ta đã thực hiện một hành vi không phù hợp với các giá trị của bản thân. Tuy nhiên, chỉ vì chúng ta trải qua một cảm xúc, không có nghĩa lý do của nó là chính đáng”.
Nếu bạn cảm thấy hổ thẹn và tội lỗi do mắc Covid-19, hãy xác định xem cảm giác này có phù hợp với sự thật hay không. Hãy tự hỏi bản thân:

- Cảm giác hổ thẹn, tội lỗi của tôi dựa trên những bằng chứng nào?
- Tôi có tuân thủ các hướng dẫn và quy định về phòng ngừa dịch bệnh?
- Tôi có cố tình đặt bản thân hoặc cộng đồng vào tình thế nguy hiểm?
- Việc nhiễm Covid-19 có nằm trong tầm kiểm soát của tôi không?

2. Đối xử tốt với bản thân.

Trên tất cả, hãy đối xử tốt với bản thân trong thời điểm này. Bất kể cảm giác hổ thẹn của bạn có phù hợp với sự thật xung quanh hay không, hãy tử tế và đối xử với bản thân bằng lòng trắc ẩn.
Lòng trắc ẩn luôn có ích, đặc biệt khi cảm giác tội lỗi ám ảnh dai dẳng, bởi vì phán xét và đổ lỗi thường chỉ làm cho tình huống trở nên tồi tệ hơn.

Mặc dù việc tiêm vắc-xin ngày càng được thúc đẩy, nhưng đại dịch sẽ không sớm kết thúc. Sẽ vẫn có những trường hợp Covid-19 mới. Vì vậy, điều chúng ta cần làm là không đổ lỗi cho bản thân hoặc người khác vì đã nhiễm Covid-19, và thay vào đó, hãy chân thành và thấu cảm với nhau trong khoảng thời gian này.

Những ý chính được rút ra:

- Nghiên cứu tại ĐH Johns Hopkins (Mỹ) cho thấy cứ bốn người thì có một người thể hiện cảm giác hổ thẹn do COVID.
- Sự xấu hổ, mặc cảm ngăn cản mọi người tìm kiếm chẩn đoán và điều trị vi rút.
- Việc cởi mở và trung thực về COVID có thể giúp giảm bớt những cảm giác này.

Nguồn: How To Cope With Feelings of Shame Surrounding COVID, Erica Gerald Mason, Verywell Health

Hãy liên hệ với số hotline 0977.729.396 của Viện ngay hôm nay để được tư vấn tận tình.

Hình ảnh một số bác sĩ tâm thần và chuyên gia tâm lý được đào tạo bài bản và giàu kinh nghiệm của Viện Tâm Lý Việt - Pháp:

-----------------------------

Viện Tâm lý Việt - Pháp

Trụ sở Hà Nội: Số 54 Trần Quốc Vượng, P. Dịch Vọng Hậu, Q. Cầu Giấy, TP. Hà Nội

Trụ sở TP.HCM: Landmark 81, Vinhomes Central Park, 720A Điện Biên Phủ, P.22, Q. Bình Thạnh, Tp. Hồ Chí Minh

Hotline: 0912.012.684  (Zalo, 24/7)

Email: daotao@tamlyvietphap.vn

Facebook: https://www.facebook.com/tamlyvietphap.vn

Related articles

Call to Action

Don’t hesitate to contact us. Our employees will contact you again in 24 hours. Your information will strictly be restricted for us to contact you and will not be leaked to any third parties.