Khi được tư vấn, nhiều người có chút ngần ngại khi đến để nói chuyện với một người hoàn toàn xa lạ về những nỗi sợ hãi và vấn đề đen tối nhất, sâu sắc nhất của họ. Họ có thể không hài lòng về những gì mong đợi, phiên sẽ được cấu trúc như thế nào và cách họ sẽ giải quyết vấn đề của họ. Đặc biệt đối với thanh thiếu niên, điều này có thể gây ra một số cảm giác lo lắng và các em có thể ngần ngại thảo luận về thế giới của mình với người vừa gặp. Bài viết này sẽ giúp thanh thiếu niên hiểu những điều sẽ diễn ra trong quá trình làm việc với nhà tâm lý và cũng giúp bố mẹ hiểu rõ hơn về quá trình làm việc với con mình. Rõ ràng, do tính bảo mật, các nhà trị liệu không chia sẻ những gì được thảo luận trong phiên làm việc. Điều quan trọng là thanh thiếu niên cảm thấy thoải mái khi nói về bất cứ điều gì trong tâm trí của mà không lo lắng nó sẽ bị chia sẻ cho người khác. Tuy nhiên, trong những tình huống nghiêm trọng, tính bảo mật có thể bị phá vỡ và nhà trị liệu có thể cần nói chuyện với cha mẹ, nhưng điều này đã được thảo luận trước với thiếu niên.
1) Xây dựng mối quan hệ
Việc đầu tiên và quan trọng nhất, là xây dựng mối quan hệ ban đầu và mối quan hệ sẽ quyết định quá trình làm việc bền chặt với khách hàng. Thông thường, tại phiên đầu tiên, nhà tham vấn và thanh thiếu niên sẽ chỉ trò chuyện và làm quen với nhau. Quá trình phá vỡ “vỏ bọc” của thân chủ thường được sử dụng trong giai đoạn đầu tiên này và nhà tâm lý cố gắng tạo ra một bầu không khí thoải mái tại nơi làm việc. Điều quan trọng là đảm bảo khách hàng cảm thấy các vấn đề của họ được thảo luận và chia sẻ mà không cảm thấy bị đánh giá hoặc chỉ trích.
Để xây dựng một sự kết nối đủ tin tưởng thực sự đối với thanh thiếu niên, thì viêc tìm hiểu về các vấn đề như: nhóm xã hội, sở thích, điều không thích …là rất quan trọng. Khi một liên kết mạnh được xây dựng quá trình làm việc sẽ có hiệu quả hơn.
2) Hướng đến những điều tích cực
Đối với nhiều thanh thiếu niên, một số lý do họ có thể đến gặp nhà tâm lý có thể là do lòng tự trọng thấp hoặc các vấn đề về sự tự tin. Một số em có xu hướng nghĩ xấu về bản thân và có thể liên tục lặp lại hoặc đưa ra phản hồi tiêu cực. Họ cũng có thể dễ tự trách mình hoặc nghĩ rằng mình sẽ thất bại, điều này có thể làm giảm sự tự tin cũng như lo lắng, trầm cảm … Một kĩ thuật phổ biến sẽ đem lại hiệu quả cao trong trường hợp này đó hướng dẫn cho thanh thiếu niên thay thế những đánh giá tiêu cực thành những suy nghĩ tích cực hơn. Nhiều nhà tâm lý sẽ khuyến khích khách hàng viết ra những suy nghĩ tiêu cực của họ khi bắt đầu cuộc hẹn và sau đó thay đổi danh sách dó dưới góc độ suy nghĩ tích cực trong quá trình làm việc. Bằng cách làm điều này thường xuyên, mỗi thiếu niên sẽ tăng cường sự tự tin và bắt đầu phát triển một tư duy tích cực hơn theo thói quen.
3) Tham vấn nhóm
Nhiều thanh thiếu niên đôi khi cảm thấy đơn độc với cảm xúc của mình và có thể cảm thấy như thể bị cô lập với các vấn đề của mình hoặc không ai hiểu được. Tham vấn nhóm có thể giúp các thanh thiếu niên cảm thấy được kết nối với nhau và có thể cung cấp cái nhìn sâu sắc rằng những người khác cũng đang phải vật lộn với các vấn đề tương tự. Các phiên làm việc nhóm có thể giúp tạo ra các chiến lược gắn kết và xây dựng nhóm để khắc phục các vấn đề cùng nhau. Các buổi làm việc nhóm đem lại lợi ích rất lớn vì khi đó cá nhân không còn cảm thấy cô đơn và có thể thoải mái khi biết rằng những thanh thiếu niên khác cũng có thể gặp những khó khăn tương tự và cố gắng tìm phương thức giải quyết.
4) Trò chơi
Tại sao lại là trò chơi? Ngày nay, thanh thiếu niên phải đối mặt với rất nhiều căng thẳng như: việc chuẩn bị vào đại học, giải quyết các bài tập ở trường, sự nổi tiếng và theo kịp các phương tiện truyền thông xã hội, bạn bè… Trò chơi sẽ cực kỳ hữu ích để làm giảm căng thẳng giúp thanh thiếu niên cảm thấy thoải mái. Do chịu nhiều áp lực xã hội như vậy nên điều quan trọng là phải giúp các em giảm bớt căng thẳng một cách vui vẻ và thú vị. Biết rằng, chúng ta sẽ cần những cuộc trò chuyện sâu sắc để thấu hiểu vấn đề của các em, nhưng mặt khác, đôi khi một cá nhân thiếu niên cần được thư giãn và thở trong giây lát. Bằng cách đưa các trò chơi vào các buổi trị liệu, điều này có thể cho phép một thiếu niên ghi nhớ những khoảnh khắc hạnh phúc từ thời thơ ấu và có thể nhắc nhở họ tránh xa những suy nghĩ kiểu cứng nhắc và cầu toàn. Đôi khi niềm vui và tiếng cười là liều thuốc tốt nhất!
5) Âm nhạc
Âm nhạc có thể là một kỹ thuật hữu ích để sử dụng trong các buổi làm việc thanh thiếu niên. Âm nhạc có xu hướng mang lại nhiều cảm xúc cho mọi người – tùy thuộc vào bài hát, âm nhạc có thể khiến bạn cảm thấy vui, buồn, giận dữ, hoài cổ, … Khi nhà tâm lý khuyến khích thân chủ thiếu niên của mình chọn một vài bài hát mà chúng cảm thấy có liên quan các sự kiện hiện tại trong cuộc sống của chúng. Khi đó, thông qua các bài hát, chúng ta có thể tìm hiểu rất nhiều về những gì có thể xảy ra trong tâm trí của một thiếu niên và những chủ đề chúng đang hướng tới. Chẳng hạn, nhiều thanh thiếu niên chọn những bài hát tình yêu và hóa ra nỗi buồn của họ là do một chàng trai hay cô gái không thích họ chia tay, hay thầm yêu quý một ai đó… Âm nhạc có thể cung cấp nhiều hiểu biết sâu sắc và sau đó khuyến khích nhà trị liệu điều khiển cuộc trò chuyện một hướng cụ thể từ đó.
6) Hệ thống các vấn đề khó khăn
Hệ thống các vấn đề khó khăn có thể có ích trong một buổi làm việc với thanh thiếu niên vì nó giúp phác thảo các hành vi và xu hướng cụ thể có thể cần phải thay đổi. Khi một thiếu niên nhìn thấy những vấn đề của họ được viết ra giấy, điều này có thể giúp họ xử lý những gì đang thực sự diễn ra trong tâm trí họ. Đôi khi, chỉ cần viết một vấn đề ra giấy cũng có thể là trị liệu vì đó là cách để một thiếu niên giải phóng sự căng thẳng và cảm giác khó khăn mà chúng đang gặp phải. Khi thực hiện điều này, là cách khuyến khích động não để giải quyết vấn. Nhà trị liệu cũng có thể thông qua đó để mô tả các mô hình nhận thức, hành vi và lên kế hoạch thay đổi quan niệm sai lầm và các kiểu suy nghĩ tiêu cực đang tồn tại ở trẻ.
7) Trò chuyện lâm sàng
Đây là nhân tố quan trọng nhất. Trong trò chuyện lâm sàng, khách hàng thường phàn nàn rất nhiều về vấn đề của mình, tuy nhiên, nhà trị liệu sẽ chắc chắn sẽ phải đặt các câu hỏi mở để tìm hiểu kĩ về niềm tin và nhận thức của mỗi người về thế giới của họ. Bằng cách nói chuyện lâm sàng thông qua vấn đề khó khăn, thanh thiếu niên có thể hiểu rõ hơn về vấn đề và cách thức giải quyết vấn đề của mình, đồng thời cảm thấy an toàn khi được thảo luận về vấn đề chúng đang quan tâm.
Trên đây chỉ là một vài kỹ thuật phổ biến mà các nhà trị liệu sử dụng khi làm việc với thanh thiếu niên. Rõ ràng, mỗi cá nhân đều mang những đặc điểm cá nhân riêng biệt và không phải tất cả các kỹ thuật làm việc sẽ phù hợp cho tất cả mọi người. Đó là lý do tại sao nhà trị liệu làm việc để hỗ trợ cho mỗi cá nhân và nhu cầu riêng biệt của họ. Trị liệu là một nỗ lực hợp tác ở đó nhà trị liệu thảo luận với thanh thiếu niên những vấn đề khó khăn và cách giải quyết khó khăn một cách tốt nhất., từ đó nhà trị liệu và cá nhân thân chủ sẽ phát triển một kế hoạch điều trị và theo dõi các mục tiêu cùng nhau.
Người dịch: Vũ Ngọc
Nguồn: Peaks Counseling, 7 Effective Teenage Counseling Techniques.
1) Xây dựng mối quan hệ
Việc đầu tiên và quan trọng nhất, là xây dựng mối quan hệ ban đầu và mối quan hệ sẽ quyết định quá trình làm việc bền chặt với khách hàng. Thông thường, tại phiên đầu tiên, nhà tham vấn và thanh thiếu niên sẽ chỉ trò chuyện và làm quen với nhau. Quá trình phá vỡ “vỏ bọc” của thân chủ thường được sử dụng trong giai đoạn đầu tiên này và nhà tâm lý cố gắng tạo ra một bầu không khí thoải mái tại nơi làm việc. Điều quan trọng là đảm bảo khách hàng cảm thấy các vấn đề của họ được thảo luận và chia sẻ mà không cảm thấy bị đánh giá hoặc chỉ trích.
Để xây dựng một sự kết nối đủ tin tưởng thực sự đối với thanh thiếu niên, thì viêc tìm hiểu về các vấn đề như: nhóm xã hội, sở thích, điều không thích …là rất quan trọng. Khi một liên kết mạnh được xây dựng quá trình làm việc sẽ có hiệu quả hơn.
2) Hướng đến những điều tích cực
Đối với nhiều thanh thiếu niên, một số lý do họ có thể đến gặp nhà tâm lý có thể là do lòng tự trọng thấp hoặc các vấn đề về sự tự tin. Một số em có xu hướng nghĩ xấu về bản thân và có thể liên tục lặp lại hoặc đưa ra phản hồi tiêu cực. Họ cũng có thể dễ tự trách mình hoặc nghĩ rằng mình sẽ thất bại, điều này có thể làm giảm sự tự tin cũng như lo lắng, trầm cảm … Một kĩ thuật phổ biến sẽ đem lại hiệu quả cao trong trường hợp này đó hướng dẫn cho thanh thiếu niên thay thế những đánh giá tiêu cực thành những suy nghĩ tích cực hơn. Nhiều nhà tâm lý sẽ khuyến khích khách hàng viết ra những suy nghĩ tiêu cực của họ khi bắt đầu cuộc hẹn và sau đó thay đổi danh sách dó dưới góc độ suy nghĩ tích cực trong quá trình làm việc. Bằng cách làm điều này thường xuyên, mỗi thiếu niên sẽ tăng cường sự tự tin và bắt đầu phát triển một tư duy tích cực hơn theo thói quen.
3) Tham vấn nhóm
Nhiều thanh thiếu niên đôi khi cảm thấy đơn độc với cảm xúc của mình và có thể cảm thấy như thể bị cô lập với các vấn đề của mình hoặc không ai hiểu được. Tham vấn nhóm có thể giúp các thanh thiếu niên cảm thấy được kết nối với nhau và có thể cung cấp cái nhìn sâu sắc rằng những người khác cũng đang phải vật lộn với các vấn đề tương tự. Các phiên làm việc nhóm có thể giúp tạo ra các chiến lược gắn kết và xây dựng nhóm để khắc phục các vấn đề cùng nhau. Các buổi làm việc nhóm đem lại lợi ích rất lớn vì khi đó cá nhân không còn cảm thấy cô đơn và có thể thoải mái khi biết rằng những thanh thiếu niên khác cũng có thể gặp những khó khăn tương tự và cố gắng tìm phương thức giải quyết.
4) Trò chơi
Tại sao lại là trò chơi? Ngày nay, thanh thiếu niên phải đối mặt với rất nhiều căng thẳng như: việc chuẩn bị vào đại học, giải quyết các bài tập ở trường, sự nổi tiếng và theo kịp các phương tiện truyền thông xã hội, bạn bè… Trò chơi sẽ cực kỳ hữu ích để làm giảm căng thẳng giúp thanh thiếu niên cảm thấy thoải mái. Do chịu nhiều áp lực xã hội như vậy nên điều quan trọng là phải giúp các em giảm bớt căng thẳng một cách vui vẻ và thú vị. Biết rằng, chúng ta sẽ cần những cuộc trò chuyện sâu sắc để thấu hiểu vấn đề của các em, nhưng mặt khác, đôi khi một cá nhân thiếu niên cần được thư giãn và thở trong giây lát. Bằng cách đưa các trò chơi vào các buổi trị liệu, điều này có thể cho phép một thiếu niên ghi nhớ những khoảnh khắc hạnh phúc từ thời thơ ấu và có thể nhắc nhở họ tránh xa những suy nghĩ kiểu cứng nhắc và cầu toàn. Đôi khi niềm vui và tiếng cười là liều thuốc tốt nhất!
5) Âm nhạc
Âm nhạc có thể là một kỹ thuật hữu ích để sử dụng trong các buổi làm việc thanh thiếu niên. Âm nhạc có xu hướng mang lại nhiều cảm xúc cho mọi người – tùy thuộc vào bài hát, âm nhạc có thể khiến bạn cảm thấy vui, buồn, giận dữ, hoài cổ, … Khi nhà tâm lý khuyến khích thân chủ thiếu niên của mình chọn một vài bài hát mà chúng cảm thấy có liên quan các sự kiện hiện tại trong cuộc sống của chúng. Khi đó, thông qua các bài hát, chúng ta có thể tìm hiểu rất nhiều về những gì có thể xảy ra trong tâm trí của một thiếu niên và những chủ đề chúng đang hướng tới. Chẳng hạn, nhiều thanh thiếu niên chọn những bài hát tình yêu và hóa ra nỗi buồn của họ là do một chàng trai hay cô gái không thích họ chia tay, hay thầm yêu quý một ai đó… Âm nhạc có thể cung cấp nhiều hiểu biết sâu sắc và sau đó khuyến khích nhà trị liệu điều khiển cuộc trò chuyện một hướng cụ thể từ đó.
6) Hệ thống các vấn đề khó khăn
Hệ thống các vấn đề khó khăn có thể có ích trong một buổi làm việc với thanh thiếu niên vì nó giúp phác thảo các hành vi và xu hướng cụ thể có thể cần phải thay đổi. Khi một thiếu niên nhìn thấy những vấn đề của họ được viết ra giấy, điều này có thể giúp họ xử lý những gì đang thực sự diễn ra trong tâm trí họ. Đôi khi, chỉ cần viết một vấn đề ra giấy cũng có thể là trị liệu vì đó là cách để một thiếu niên giải phóng sự căng thẳng và cảm giác khó khăn mà chúng đang gặp phải. Khi thực hiện điều này, là cách khuyến khích động não để giải quyết vấn. Nhà trị liệu cũng có thể thông qua đó để mô tả các mô hình nhận thức, hành vi và lên kế hoạch thay đổi quan niệm sai lầm và các kiểu suy nghĩ tiêu cực đang tồn tại ở trẻ.
7) Trò chuyện lâm sàng
Đây là nhân tố quan trọng nhất. Trong trò chuyện lâm sàng, khách hàng thường phàn nàn rất nhiều về vấn đề của mình, tuy nhiên, nhà trị liệu sẽ chắc chắn sẽ phải đặt các câu hỏi mở để tìm hiểu kĩ về niềm tin và nhận thức của mỗi người về thế giới của họ. Bằng cách nói chuyện lâm sàng thông qua vấn đề khó khăn, thanh thiếu niên có thể hiểu rõ hơn về vấn đề và cách thức giải quyết vấn đề của mình, đồng thời cảm thấy an toàn khi được thảo luận về vấn đề chúng đang quan tâm.
Trên đây chỉ là một vài kỹ thuật phổ biến mà các nhà trị liệu sử dụng khi làm việc với thanh thiếu niên. Rõ ràng, mỗi cá nhân đều mang những đặc điểm cá nhân riêng biệt và không phải tất cả các kỹ thuật làm việc sẽ phù hợp cho tất cả mọi người. Đó là lý do tại sao nhà trị liệu làm việc để hỗ trợ cho mỗi cá nhân và nhu cầu riêng biệt của họ. Trị liệu là một nỗ lực hợp tác ở đó nhà trị liệu thảo luận với thanh thiếu niên những vấn đề khó khăn và cách giải quyết khó khăn một cách tốt nhất., từ đó nhà trị liệu và cá nhân thân chủ sẽ phát triển một kế hoạch điều trị và theo dõi các mục tiêu cùng nhau.
Người dịch: Vũ Ngọc
Nguồn: Peaks Counseling, 7 Effective Teenage Counseling Techniques.
English
Liên hệ với chúng tôi