Trong khi những lợi ích sức khỏe thể chất của việc tập thể dục thường xuyên được bàn tới, thì những lợi ích về mặt sức khỏe tâm thần thường bị bỏ qua. Nhưng các nghiên cứu đã cho thấy tập thể dục có thể có lợi cho sức khỏe tinh thần. Các hoạt động thể chất có thể giúp tránh các vấn đề sức khỏe tâm thần trước khi chúng bắt đầu.

Hoạt động thể chất có ảnh hưởng thế nào đối với sức khoẻ tâm lý

Các chuyên gia sức khỏe tâm thần thường chỉ định tập thể dục như một phần của phương pháp điều trị các bệnh tâm lý cụ thể.
Tập thể dục có thể làm giảm nhiều triệu chứng của bệnh trầm cảm, chẳng hạn như mệt mỏi, căng thẳng, tức giận và giảm sức sống. Đối với những người bị rối loạn hoảng sợ, PTSD và các tình trạng liên quan đến lo lắng khác, tập thể dục có thể là một cách chủ động để giải phóng căng thẳng bị dồn nén và giảm cảm giác sợ hãi và lo lắng. Tập thể dục cũng làm giảm độ nhạy cảm với phản ứng của cơ thể đối với sự lo lắng, cũng như giảm cường độ và tần suất của các cơn hoảng sợ trong một số trường hợp.
Ngoài ra, một chế độ hoạt động thường xuyên có thể giúp giảm bớt các triệu chứng của các tình trạng đồng xuất hiện phổ biến khác, chẳng hạn như IBS (Irritable Bowel Syndrome).

Hoạt động thể chất thúc đẩy tinh thần tích cực thế nào?

Tập thể dục cũng có thể được sử dụng để tăng cường mức độ hạnh phúc ở những người tinh thần khỏe mạnh. Tăng cường hoạt động thể chất giúp cải thiện tâm trạng, cải thiện năng lượng và thúc đẩy giấc ngủ chất lượng.
Có một số lý do tại sao hoạt động thể chất có thể tốt cho sức khỏe tâm thần:

Tập thể dục làm giảm hormone căng thẳng như cortisol. Nó cũng làm tăng endorphin – hóa chất giúp cơ thể bạn cảm thấy dễ chịu hơn – giúp tâm trạng của bạn phấn chấn một cách tự nhiên.
Hoạt động thể chất khiến bạn sao nhãng khỏi những suy nghĩ và cảm xúc tiêu cực. Tập thể dục có thể khiến tâm trí của bạn không còn vướng bận và chuyển hướng nó vào hoạt động hiện tại hoặc đưa bạn vào trạng thái giống như thiền.
Tập thể dục thúc đẩy sự tự tin. Tập thể giúp bạn giảm cân, săn chắc cơ thể, duy trì vẻ ngoài rạng rỡ và nụ cười khỏe mạnh. Bạn có thể cảm thấy tâm trạng của mình được cải thiện một cách tinh tế nhưng đáng kể khi bạn tỏa ra một năng lượng khoẻ mạnh.
Tập thể dục có thể là một cách kết nối với cộng đồng. Những lợi ích đã được ghi nhận rằng nhiều hoạt động thể chất cũng là hoạt động xã hội. Vì vậy, cho dù bạn tham gia một lớp tập thể dục hay bạn chơi bóng mềm trong một giải đấu, tập thể dục với những người khác có thể giúp bạn giảm gấp đôi sự căng thẳng.
Sức khỏe thể chất tốt hơn có thể có nghĩa là sức khỏe tâm thần tốt hơn. Trong khi căng thẳng có thể gây ra bệnh tật, bệnh tật cũng có thể gây ra căng thẳng. Cải thiện sức khỏe tổng thể và tuổi thọ của bạn bằng tập thể dục có thể giúp bạn giảm rất nhiều căng thẳng trong thời gian ngắn (bằng cách tăng cường khả năng miễn dịch của bạn đối với cảm lạnh, cúm và các bệnh nhẹ khác) và lâu dài (bằng cách giúp bạn khỏe mạnh hơn và tận hưởng cuộc sống hơn vì nó).
Tập thể dục giúp chống lại căng thẳng một cách dễ chịu. Nói một cách đơn giản, những người tập thể dục nhiều hơn ít bị ảnh hưởng bởi căng thẳng. Vì vậy, ngoài tất cả những lợi ích khác, tập thể dục có thể cung cấp một số khả năng miễn dịch đối với căng thẳng trong tương lai cũng như một cách để đối phó với căng thẳng hiện tại.

Những loại hình thể dục

May mắn thay, có nhiều loại hình tập thể dục có thể cải thiện sức khỏe tinh thần. Từ nâng tạ đến chạy, điều quan trọng là phải tìm các bài tập mà bạn thích và duy trì chúng. Dưới đây là một số kiểu tập thể dục có thể tốt cho sức khỏe tinh thần:
Yoga
Yoga có thể từ dễ đến khó. Hình thức yoga phổ biến nhất (hatha yoga) bao gồm các tư thế vật lý (được gọi là asana), thở có kiểm soát và thời gian thiền định.
Yoga là một phương pháp ít rủi ro để chữa bệnh cho cơ thể và tâm trí. Thường thì tác động tích cực có thể được cảm nhận chỉ sau một lớp học. Tác dụng của Yoga bao gồm:

Giảm kích thích sinh lý
Giảm nhịp tim
Hạ huyết áp
Cải thiện hô hấp
Giảm phản ứng căng thẳng
Giảm trầm cảm và lo lắng
Tăng năng lượng và cảm giác hạnh phúc

Thái cực quyền (Tai Chi)
Thái Cực Quyền là một môn võ thuật cổ xưa của Trung Quốc kết hợp thiền định và hít thở nhịp nhàng trong một loạt các chuyển động và tư thế cơ thể uyển chuyển chậm rãi. Thái Cực Quyền đã được chứng minh là:

Giảm căng thẳng
Hạ huyết áp
Giảm lo lắng
Cải thiện tâm trạng chán nản
Tăng lòng tự tôn

Thể dục nhịp điệu
Ngày càng có nhiều bằng chứng nghiên cứu cho thấy tập thể dục nhịp điệu thường xuyên (như chạy, đạp xe hoặc bơi lội) có liên quan đến sức khỏe tâm thần tốt hơn.
Mặc dù các nghiên cứu thường tập trung vào trầm cảm, rối loạn hoảng sợ và rối loạn ám ảnh cưỡng chế (OCD), nhưng cũng có một số bằng chứng cho thấy tác động tích cực của việc tập thể dục đối với chứng ám ảnh sợ xã hội.
Các buổi tập đơn lẻ và các chương trình tập thể dục nhịp điệu dài hạn đã được chứng minh là mang lại lợi ích tích cực cho sức khỏe tâm lý.
Mặc dù chỉ 5 đến 10 phút tập thể dục nhịp điệu có thể giúp cải thiện tâm trạng và giảm lo lắng, nhưng các chương trình thường xuyên, kéo dài từ 10 đến 15 tuần, dường như sẽ cải thiện trạng thái tinh thần tổng thể của một người.

Trước khi bắt đầu

Nếu bạn mới bắt đầu với một chương trình tập thể dục, điều quan trọng là phải hỏi ý kiến bác sĩ để xác định hình thức tập thể dục và mức độ tốt nhất cho tình trạng thể chất của bạn. Tiền sử bệnh, các loại thuốc hiện tại và các tình trạng được chẩn đoán đều có thể đóng một vai trò trong việc tập thể dục của bạn.
Nếu bạn nghi ngờ mình đang gặp vấn đề tâm lý hoặc bạn đang được điều trị bởi một chuyên gia sức khỏe tâm thần, hãy hỏi về cách bạn có thể kết hợp hoạt động thể chất vào quá trình trị liệu của mình.
Một chuyên gia sức khỏe tâm thần có trình độ có thể đưa ra đề xuất về các chiến lược tốt nhất để điều trị tình trạng cụ thể của bạn.

Làm sao để bắt đầu kế hoạch hoạt động

Sau khi nhận được sự chấp thuận và khuyến nghị của bác sĩ, bạn sẽ quyết định một chương trình tập thể dục phù hợp với mình.
Bạn có sẵn sàng tham gia một lớp học không? Có hữu ích không nếu thuê một huấn luyện viên riêng tại phòng tập thể dục? Bạn có thích vừa đi dạo vừa nghe nhạc không? Chìa khóa để gắn bó với một hoạt động là tìm ra điều gì đó mà bạn thích làm?
Một nghiên cứu năm 2017 được công bố trên Maturitas cho thấy rằng từ hai đến sáu giờ tập thể dục mỗi tuần là tốt nhất cho sức khỏe tinh thần tối ưu. Khi bắt đầu một kế hoạch tập thể dục mới, ban đầu bạn có thể cảm thấy rất có động lực. Động lực tập thể dục này có thể cực kỳ có lợi trong việc giúp bạn bắt đầu kế hoạch tập thể dục mới của mình.
Dưới đây là một số mẹo để bắt đầu và duy trì kế hoạch tập thể dục của bạn:

Đừng lạm dụng nó. Hãy cẩn thận đừng đẩy bản thân đến mức cực đoan ngay từ đầu, vì điều này có thể dẫn đến chấn thương về thể chất. Hãy nhớ rằng tập thể dục có thể rất thú vị và có thể giúp cải thiện tâm trạng và sự lo lắng của bạn, nhưng nó không nên gây ra các vấn đề về thể chất. Hãy thực hiện từ từ trong thời gian đầu và tăng dần các bài tập của bạn theo thời gian.
Thực hiện một cam kết với kế hoạch tập thể dục của bạn. Từ những giám đốc điều hành cho đến những bà mẹ nội trợ, tất cả mọi người đều bận rộn. Dành thời gian để tập thể dục có nghĩa là bạn đã đặt sức khỏe và hạnh phúc của mình lên ưu tiên hàng đầu. Có thể phải dành rất nhiều thời gian trước khi bạn nhận thấy những cải thiện trong các triệu chứng căng thẳng. Để có kết quả tốt nhất, hãy kiên nhẫn và nhất quán với chương trình tập luyện của bạn.
Biết rằng động lực của bạn có thể thay đổi ở các giai đoạn khác nhau của kế hoạch tập thể dục. Không có gì lạ khi sự hào hứng ban đầu của bạn bị phai nhạt theo thời gian. Nó có thể giúp thay đổi một chút thói quen của bạn hoặc tìm các lựa chọn tập thể dục mới hoàn toàn. Ví dụ: nếu bạn cảm thấy nhàm chán với máy chạy bộ tại phòng tập thể dục địa phương, hãy thử đi bộ với một nhóm đi bộ đường dài. Các tùy chọn thay thế này cũng có thể có thêm lợi ích là giúp bạn giao lưu trong khi tập thể dục.
Tiếp tục thử nghiệm. Thử nghiệm với các loại hình khác nhau để tìm ra những gì phù hợp nhất với bạn. Nếu bạn gặp khó khăn trong việc tập thể dục vào buổi sáng, hãy thử tập thể dục vào buổi chiều. Hoặc, nếu bạn phát hiện ra rằng bạn sợ hãi khi tập thể dục ở phòng gym, hãy thử tập thể dục bên ngoài. Tiếp tục thử nghiệm cho đến khi bạn tìm thấy thứ mà bạn có khả năng gắn bó.

Nguồn: How Physical Exercise Benefits Mental Health, Verywell Mind
Hãy liên hệ với số hotline 0977.729.396 của Viện ngay hôm nay để được tư vấn tận tình.

Hình ảnh một số bác sĩ tâm thần và chuyên gia tâm lý được đào tạo bài bản và giàu kinh nghiệm của Viện Tâm Lý Việt – Pháp: