Recap Webinar: Phát Hiện Sớm Rối Loạn Phát Triển Tại Gia Đình

Vào 20h thứ Bảy, ngày 22/02/2025 vừa qua, Viện Tâm lý Việt – Pháp đã tổ chức buổi Webinar miễn phí cho cộng đồng với chủ đề “Phát Hiện Sớm Rối Loạn Phát Triển Tại Gia Đình: Những Cản Trở Mang Tính Thời Đại”. Sự kiện thu hút gần 300 phụ huynh, giáo viên và những người quan tâm đến giáo dục đặc biệt, với hàng loạt câu hỏi thiết thực về việc nhận diện và đồng hành cùng trẻ có dấu hiệu rối loạn phát triển.

Rối loạn phát triển là một chủ đề quan trọng và nhạy cảm, bởi lẽ dấu hiệu của rối loạn phát triển thường dễ bị bỏ qua hoặc phát hiện muộn, gây ảnh hưởng lớn đến khả năng học tập, giao tiếp và hòa nhập của trẻ. Nhờ sự tham gia của hai chuyên gia tâm lý đầu ngành, buổi thảo luận đã giúp các bậc phụ huynh hiểu rõ hơn về các dấu hiệu sớm, những rào cản thường gặp và cách can thiệp hiệu quả nhất.

Những Nội Dung Quan Trọng Được Chia Sẻ

Tại buổi thảo luận, hai diễn giả đã chia sẻ những thông tin giá trị và khoa học về cách nhận diện sớm rối loạn phát triển, cũng như những thách thức mà gia đình có thể gặp phải trong quá trình hỗ trợ trẻ.

Diễn giả của buổi Webinar

• PGS.TS. Trần Văn Công – Chuyên gia hàng đầu về rối loạn phát triển thần kinh, với hơn 122 bài báo khoa học và 12 đầu sách về tâm lý học lâm sàng. Thầy cũng là thành viên của Hiệp hội Nghiên cứu Tự kỷ quốc tế INSAR và là Phó Chủ nhiệm Khoa Các Khoa học Giáo dục tại Trường Đại học Giáo dục, Đại học Quốc gia Hà Nội.
• ThS. Nguyễn Thị Hoài Phương – Chuyên viên tâm lý Viện Tâm lý Việt – Pháp, với 5 năm nghiên cứu và đánh giá rối loạn phát triển tại Việt Nam, cùng kinh nghiệm thực tiễn từ quá trình đánh giá và can thiệp trẻ tự kỷ tại Hoa Kỳ.

Rối loạn phát triển và những dấu hiệu sớm

Mở đầu buổi webinar, các chuyên gia đã giúp người tham gia hiểu rõ hơn về các dạng rối loạn phát triển phổ biến ở trẻ nhỏ, bao gồm:

• Rối loạn phổ tự kỷ (ASD): Khó khăn trong giao tiếp xã hội, hạn chế về ngôn ngữ và hành vi lặp lại.
• Rối loạn ngôn ngữ: Chậm nói, khó diễn đạt bằng lời, khó hiểu ngôn ngữ xung quanh.
• Rối loạn tăng động giảm chú ý (ADHD): Thiếu tập trung, hiếu động quá mức, gặp khó khăn trong việc tuân theo hướng dẫn.
• Rối loạn phát triển trí tuệ: Khả năng học tập và thích nghi với môi trường kém hơn so với độ tuổi phát triển trung bình.

>> Tham khảo: Khuyết Tật Và Rối Loạn Học Tập

Tại sao cần phát hiện sớm?

Các chuyên gia tâm lý trong buổi Webinar nhấn mạnh rằng việc phát hiện sớm có thể giúp trẻ được can thiệp đúng thời điểm, để phát triển tốt hơn và mở ra nhiều cơ hội để cải thiện kỹ năng giao tiếp, học tập và tương tác xã hội. Nhiều nghiên cứu khoa học chỉ ra rằng trẻ được phát hiện sớm và can thiệp đúng cách trong giai đoạn từ 0 – 6 tuổi có nhiều khả năng đạt được tiến bộ đáng kể, thậm chí có thể theo kịp các bạn cùng trang lứa.

Một số dấu hiệu cảnh báo cha mẹ cần lưu ý bao gồm:

• Trẻ 12 tháng không bập bẹ, không có phản ứng khi được gọi tên.
• Trẻ 18 tháng không sử dụng từ đơn hoặc có biểu hiện giao tiếp kém.
• Trẻ 2 tuổi không nói được câu hai từ, không bắt chước hành động của người khác.
• Trẻ có những hành vi lặp đi lặp lại, chẳng hạn như xoay tròn, xếp đồ vật theo thứ tự nhất định.

>> Tham khảo: Tự Kỷ Là Gì? 16 Dấu Hiệu Nhận Biết Sớm Tự Kỷ Ở Trẻ

Những Rào Cản Khiến Cha Mẹ Khó Nhận Diện Vấn Đề

Một trong những thách thức lớn nhất đối với cha mẹ là làm sao có thể nhận ra dấu hiệu bất thường của con sớm nhất có thể. Các chuyên gia đã chỉ ra rằng:

• Tâm lý “chờ xem con phát triển ra sao”: Nhiều bậc phụ huynh hy vọng rằng con mình chỉ đang phát triển chậm hơn so với bạn bè, nhưng sẽ dần dần cải thiện theo thời gian. Tuy nhiên, sự chờ đợi này có thể làm lỡ mất giai đoạn can thiệp sớm quan trọng nhất.
• Thiếu thông tin về các dấu hiệu bất thường: Không phải cha mẹ nào cũng biết rõ các biểu hiện của rối loạn phát triển, dẫn đến việc bỏ qua những dấu hiệu quan trọng. Sự chủ quan hoặc lầm tưởng rằng con mình sẽ tự cải thiện theo thời gian cũng là yếu tố khiến nhiều phụ huynh khi thấy các dấu hiệu của con nhưng còn chần chừ trong việc đưa con đi đánh giá.
• Tâm lý e ngại, sợ kỳ thị: Áp lực từ xã hội và sự kỳ thị với các vấn đề tâm lý cũng là một trở ngại lớn, khiến nhiều cha mẹ ngại ngần khi tìm kiếm sự hỗ trợ chuyên môn. Nhiều phụ huynh lo lắng khi nhờ đến sự hỗ trợ của chuyên gia tâm lý, do sợ người khác đánh giá hoặc nghĩ rằng con mình “bị bệnh”.

Các diễn giả nhấn mạnh rằng việc can thiệp sớm sẽ mang lại hiệu quả tốt hơn, giúp trẻ có cơ hội phát triển gần với các bạn cùng trang lứa. Não bộ trẻ có khả năng thích nghi cao trong những năm đầu đời. Nhiều nghiên cứu cũng đã chỉ ra rằng, trẻ được can thiệp trước 3 tuổi có khả năng cải thiện kỹ năng giao tiếp, xã hội và nhận thức tốt hơn so với trẻ không được can thiệp sớm.

>> Tham khảo: Can Thiệp Sớm Để Giúp Con Có Sự Phát Triển Tốt Nhất

Giải Pháp Giúp Cha Mẹ Đồng Hành Cùng Con

Buổi webinar không chỉ dừng lại ở việc chia sẻ kiến thức mà còn cung cấp nhiều giải pháp thực tế, giúp cha mẹ có thể hỗ trợ con một cách khoa học và hiệu quả:

• Quan sát sát sao sự phát triển của con ngay từ giai đoạn sơ sinh đến 6 tuổi, đặc biệt lưu ý đến các mốc quan trọng như khả năng ngôn ngữ, vận động, giao tiếp.
• Đừng bỏ qua bất kỳ dấu hiệu bất thường nào, dù là nhỏ nhất. Nếu con có dấu hiệu chậm nói, khó giao tiếp hoặc gặp khó khăn trong việc thích nghi với môi trường xung quanh, hãy tìm hiểu, cho con đi đánh giá rối loạn phát triển để được tham khảo ý kiến với chuyên gia tâm lý.
• Chủ động tìm kiếm sự hỗ trợ từ chuyên gia tâm lý, thay vì chỉ tham khảo thông tin từ mạng xã hội hoặc những nguồn không chính thống.
• Ứng dụng các phương pháp giáo dục đặc biệt để hỗ trợ trẻ tại nhà. Các hoạt động như trò chơi tương tác, luyện tập ngôn ngữ qua hình ảnh, phát triển vận động tinh đều có thể giúp trẻ tiến bộ hơn.
• Kết hợp với giáo viên và nhà trường: Làm việc chặt chẽ với giáo viên để theo dõi tiến độ học tập và phát triển của con.

>> Tham khảo: Đánh Giá Rối Loạn Phát Triển Ở Trẻ Là Gì?

Không Khí Tương Tác Sôi Nổi & Câu Hỏi Thực Tế Từ Phụ Huynh

Một trong những điểm nổi bật của webinar lần này là sự tham gia tích cực từ các bậc phụ huynh, với hàng loạt câu hỏi thực tế được gửi đến diễn giả. Các câu hỏi phổ biến nhất bao gồm:

• “Làm thế nào để phân biệt giữa chậm nói thông thường và chậm nói do rối loạn phát triển?”
• “Tôi có thể theo dõi sự phát triển của con tại nhà bằng cách nào?”
• “Con tôi rất thông minh nhưng ít giao tiếp, có phải là dấu hiệu bất thường không?”

Các chuyên gia đã giải đáp từng câu hỏi một cách cặn kẽ, đồng thời hướng dẫn cha mẹ cách tiếp cận phù hợp với từng tình huống. Nhiều người tham gia chia sẻ rằng họ cảm thấy yên tâm hơn sau khi nghe lời khuyên từ các chuyên gia, và đã có cái nhìn thực tế hơn về sự phát triển của con mình.

Rối loạn phát triển không phải là đóng lại cánh cửa mở ra những cơ hội cho trẻ, mà là một thách thức có thể vượt qua với các phương pháp và sự hỗ trợ phù hợp.

Viện Tâm lý Việt – Pháp hy vọng rằng thông qua những buổi Webinar được tổ chức tại Viện, các bậc cha mẹ và người chăm sóc sẽ có thêm kiến thức và công cụ để yên tâm đồng hành cùng con trên hành trình phát triển. Buổi Webinar không chỉ cung cấp kiến thức khoa học mà còn là cơ hội để cha mẹ chia sẻ, thảo luận và tìm ra những hướng đi tốt nhất cho con em mình.

Bạn đang lo lắng về sự phát triển của con?

Với đội ngũ chuyên gia tâm lý giàu kinh nghiệm, Viện Tâm lý Việt – Pháp có thể đồng hành cùng bạn và trẻ trong việc đánh giá các rối loạn phát triển, tư vấn định hướng giúp trẻ can thiệp sớm dễ dàng hơn.

>> Tham khảo thêm thông tin tại: Đánh giá Rối loạn phát triển ở trẻ – Phát hiện sớm, can thiệp đúng để trẻ hòa nhập tốt hơn

Không bao giờ là quá muộn để bắt đầu hành trình nâng cao hiểu biết về các rối loạn phát triển. Bạn có thể xem lại toàn bộ nội dung buổi chia sẻ từ các chuyên gia tâm lý bất cứ lúc nào tại đây: Webinar – Phát Hiện Và Nhận Biết Sớm Các Rối Loạn Phát Triển Ở Trẻ Trong Gia Đình.